
Metryczka
- Nazwa łacińska
- Vulpecula (Vul)
- Najjaśniejsza gwiazda
- Anser (α Vul)
- Jasność względna
- 4,44 mag
- Katalog Hipparcos
- HIP 95771
- Powierzchnia
- 268 deg² (miejsce: 55 z 88)
- Rektascensja
- 18h 57m 07s do 21h 30m 39s
- Deklinacja
- +19° 23' 54'' do +29° 29' 14''
- Sąsiednie gwiazdozbiory
- Łabędź, Lutnia, Herkules, Strzała, Delfin, Pegaz
Widoczność
Gwiazdozbiór: Lis
Lis jest gwiazdozbiorem półkuli północnej. Jego gwiazdy nie rzucają się zbytnio w oczy, za to gwiazdozbiór ten zawiera Messier 27 (M 27), tzw. Mgławicę Hantle, jedną z najpiękniejszych mgławic planetarnych. Jest to obłok gazu wyrzucony przez umierającą gwiazdę. Ten piękny obiekt można dostrzec już przez dobrą lornetkę. Aby jednak rozpoznać uchwyty hantli, potrzebny jest ośmiocalowy teleskop zwierciadlany. Na zlotach obserwacyjnych zainteresowani mają czasem okazję spojrzeć przez 35-calowy teleskop Dobsona. Przez ten profesjonalny instrument Mgławica Hantle ukazuje się w pełnej krasie.
Historia
Gwiazdozbiór po raz pierwszy wprowadził Jan Heweliusz (astronom i twórca kartografii Księżyca) w 1690 roku w swoim atlasie gwiazd „Firmamentum Sobiescianum”. Przedstawiał on wówczas lisa niosącego w pysku gęś. Pierwotnie gwiazdozbiór nosił nazwę Vulpecula cum Ansere (mały lis z gęsią). Gęś z biegiem wieków zniknęła jednak z gwiazdozbioru. Najjaśniejsza gwiazda gwiazdozbioru Lisa do dziś nosi nazwę Anser (gęś).
Wokół gwiazdozbioru Lisa w 1967 roku zrobiło się wyjątkowo głośno. Młoda doktorantka Jocelyn Bell pracowała w Obserwatorium Radioastronomicznym Mullarda pod Cambridge z zupełnie nowym radioteleskopem. Podczas analizy danych zauważyła regularnie powtarzający się sygnał. Jocelyn Bell i jej promotor Antony Hewish nie potrafili początkowo wyjaśnić tego migającego sygnału i pół żartem pomyśleli o sygnale radiowym pozaziemskiej cywilizacji. Nadali obiektowi nieoficjalne oznaczenie LGM-1 (Little Green Men 1 – małe zielone ludziki). Szybko okazało się jednak, że LGM-1 jest pulsarem, pulsującą gwiazdą neutronową. Jak na tamte czasy odkrycie to było jednak spektakularne. W związku z tym Antony Hewish otrzymał w 1974 roku Nagrodę Nobla z fizyki, którą dzielił z Martinem Ryle’em. Jocelyn Bell, która odkryła sygnał, odeszła z niczym. LGM-1 uchodzi za pierwszy odkryty pulsar i nosi dziś oficjalne oznaczenie PSR J1921+2153.
