Metryczka
- Nazwa łacińska
- Dorado (Dor)
- Najjaśniejsza gwiazda
- α Doradus (α Dor)
- Jasność względna
- 3,27 mag
- Katalog Hipparcos
- HIP 21281
- Powierzchnia
- 179 deg² (miejsce: 72 z 88)
- Rektascensja
- 3h 53m 17s do 6h 35m 45s
- Deklinacja
- -70° 06' 15'' do -48° 40' 12''
- Sąsiednie gwiazdozbiory
- Rylec, Zegar, Sieć, Wąż Wodny, Góra Stołowa, Ryba Latająca, Malarz
Widoczność
Gwiazdozbiór: Złota Ryba
Złota Ryba jest gwiazdozbiorem półkuli południowej. Gwiazdozbiór ten jest częściowo okołobiegunowy względem bieguna południowego. Oznacza to, że niektóre jego gwiazdy znajdują się tak blisko bieguna niebieskiego, że oglądane z Sydney nigdy nie zachodzą. Część gwiazdozbioru znajduje się tam zatem przez cały rok nad horyzontem.
Choć gwiazdy gwiazdozbioru Złotej Ryby trudno dostrzec na firmamencie, gwiazdozbiór ten dzięki Wielkiemu Obłokowi Magellana (LMC) ma obserwatorom nieba sporo do zaoferowania. Obłok nazwano na cześć portugalskiego żeglarza Ferdynanda Magellana, ponieważ to dzięki jego podróży dookoła świata stał się znany w Europie. Jest to odrębna galaktyka z wieloma miliardami gwiazd, odległa o około 160 000 lat świetlnych, którą można oglądać gołym okiem. Na północno-wschodnim krańcu Wielkiego Obłoku Magellana (LMC) leży słynna Mgławica Tarantula (NGC 2070), ogromny obszar gwiazdotwórczy, który swoją pajęczą strukturą przypomina tarantulę. Mgławica Tarantula również jest widoczna gołym okiem. Znana jest też pod nazwą 30 Doradus, ponieważ dawniej uważano ją za pojedynczą gwiazdę. W jej pobliżu w lutym 1987 roku rozbłysła supernowa SN 1987A, pierwsza od 1604 roku supernowa widoczna gołym okiem.
Dzięki Wielkiemu Obłokowi Magellana (LMC) gwiazdozbiór Złotej Ryby łatwo odnaleźć na firmamencie mimo jego słabych gwiazd. Dodatkową pomocą jest gwiazda Kanopus w gwiazdozbiorze Kilu. Jest to druga co do jasności gwiazda firmamentu; leży na północny wschód od gwiazdozbioru Złotej Ryby.
Historia
Gwiazdozbiór pojawia się po raz pierwszy w 1598 roku na globusie nieba Petrusa Planciusa pod hiszpańską nazwą Dorado. W przekładzie Dorado oznacza właściwie „koryfenę”, czyli złotą makrelę (Coryphaena hippurus) – rybę jadalną z wód tropikalnych i subtropikalnych. Petrus Plancius znał tę rybę i ten układ gwiazd z zapisków dwóch holenderskich żeglarzy, Pietera Dirkszoona Keysera i Fredericka de Houtmana. W 1603 roku niemiecki astronom Johann Bayer włączył gwiazdozbiór pod nazwą Dorado do swojego atlasu nieba. Johannes Kepler nazwał go w 1627 roku w Tablicach Rudolfińskich Xiphias (miecznik). Tej nazwy używali później także Halley, Heweliusz oraz Johann Elert Bode w swojej „Uranographii” (1801). W języku niemieckim pozostała nazwa Schwertfisch (miecznik), w skali międzynarodowej obowiązuje Dorado. Często spotykane tłumaczenie „złota rybka” jest mylące, chodzi bowiem o koryfenę.
