Gwiazdozbiór: Wąż

Wąż (Serpens)
Wąż · Najjaśniejsza gwiazda: UnukalhaiPokaż gwiazdozbiór w rejestrze gwiazd

Metryczka

Nazwa łacińska
Serpens (Ser)
Najjaśniejsza gwiazda
Unukalhai (α Ser)
Jasność względna
2,63 mag
Katalog Hipparcos
HIP 77070
Powierzchnia
637 deg² (miejsce: 23 z 88)
Rektascensja
15h 10m 25s do 18h 58m 18s
Deklinacja
-16° 08' 24'' do +25° 39' 51''
Sąsiednie gwiazdozbiory
Wąż (głowa): Korona Północna, Wolarz, Panna, Waga, Wężownik, Herkules
Wąż (ogon): Wężownik, Strzelec, Tarcza, Orzeł

Widoczność

Niebo północneBerlin
Niebo południoweSydney
widocznyczęściowo widocznyniewidocznygodz. 22:00 czasu lokalnego, co najmniej w jednym dniu miesiąca

Gwiazdozbiór: Wąż

Wąż leży na półkuli północnej i południowej i jest widoczny z każdego miejsca na Ziemi. Jego najjaśniejsza gwiazda nosi nazwę Unukalhai (arab. szyja węża). Jako jedyny gwiazdozbiór jest podzielony na dwie części: głowę (na zachodzie) i ogon (na wschodzie) rozdziela Wężownik. Razem z nim od starożytności tworzy jedną całość i należy do najstarszych gwiazdozbiorów. Gdy w 1930 roku IAU ustaliła granice gwiazdozbiorów, mimo podziału pozostał jednym gwiazdozbiorem. W ogonie Węża leży Mgławica Orzeł M16 z „Filarami Stworzenia”, które w 1995 roku rozsławił Kosmiczny Teleskop Hubble’a.

Mitologia

Grecy widzieli w Wężowniku Asklepiosa, boga sztuki lekarskiej. Jego rodzicami byli Apollo, m.in. bóg uzdrawiania, moralności i muzyki, oraz Koronis, wnuczka boga wojny Aresa. Koronis, ukochana Apollina, kochała jednak śmiertelnika Ischysa i zdradziła z nim Apollina, choć nosiła już w łonie jego dziecko. Apollo dowiedział się o tym i doprowadził do śmierci obojga. Sam Apollo (według innego przekazu Hermes) w ostatniej chwili uratował dziecko ze stosu, wycinając je z łona matki, i oddał je Chironowi, który wychował Asklepiosa jak własnego syna i nauczył go leczenia i polowania. Pewnego dnia wąż pokazał mu szczególne ziele lecznicze: na Krecie syn króla utonął w naczyniu z miodem. Gdy do zwłok podpełzł wąż, Asklepios zabił go laską. Wtedy pojawił się drugi wąż z ziołami leczniczymi i przywrócił nimi martwego węża do życia. Asklepios położył zioła na zmarłym i królewicz również się ocknął. Później Asklepios miał jeszcze wskrzesić syna bohatera Tezeusza, który zginął, spadając z rydwanu. Z każdym zmartwychwstaniem rosło niezadowolenie Hadesa, boga świata podziemnego, który obawiał się, że strumień dusz może wyschnąć. Poskarżył się swojemu bratu Zeusowi, a ten powalił Asklepiosa piorunem. Rozgniewany tym Apollo zabił trzech cyklopów, którzy wykuwali pioruny Zeusa. Aby go udobruchać, Zeus uczynił Asklepiosa nieśmiertelnym i umieścił go wraz z wężem na firmamencie. Wąż uosabia jego sztukę lekarską; dzięki corocznemu linieniu i pozornemu odradzaniu się do dziś uchodzi za jej symbol.