Metryczka
- Nazwa łacińska
- Sagittarius (Sgr)
- Najjaśniejsza gwiazda
- Kaus Australis (ε Sgr)
- Jasność względna
- 1,90 mag
- Katalog Hipparcos
- HIP 90185
- Powierzchnia
- 867 deg² (miejsce: 15 z 88)
- Rektascensja
- 17h 43m 12s do 20h 28m 41s
- Deklinacja
- -45° 16' 39'' do -11° 40' 34''
- Sąsiednie gwiazdozbiory
- Orzeł, Tarcza, Wąż, Wężownik, Skorpion, Korona Południowa, Luneta, Indianin, Mikroskop, Koziorożec
Widoczność
Gwiazdozbiór: Strzelec
Strzelec jest gwiazdozbiorem półkuli południowej. Gwiazdozbiór ten leży na ekliptyce i należy tym samym do gwiazdozbiorów zodiakalnych. Ekliptyka opisuje pozorną drogę Słońca w ciągu roku. W ciągu tego okresu Słońce przechodzi przez wszystkie gwiazdozbiory zodiakalne. Od 17 grudnia do 20 stycznia Słońce znajduje się w gwiazdozbiorze Strzelca. W tym czasie gwiazdozbioru nie można obserwować, ponieważ znajduje się on na niebie dziennym.
Najjaśniejszą gwiazdą Strzelca jest ε Sagittarii, nosząca arabską nazwę Kaus Australis (łuk południowy). Na północ od niej znajdują się gwiazdy δ Sagittarii (Kaus Media [łuk środkowy]) i λ Sagittarii (Kaus Borealis [łuk północny]), które razem z nią tworzą łuk Strzelca. W krajach anglojęzycznych Strzelca chętnie nazywa się także Czajniczkiem („Teapot”). Wynika to z tego, że jego najjaśniejsze gwiazdy przy bliższym przyjrzeniu się układają się w kształt czajniczka. W kierunku Strzelca leży centrum Drogi Mlecznej. Znajduje się tam czarna dziura o masie ok. czterech milionów mas Słońca, Sagittarius A*.
Mitologia
Strzelca przedstawia się zwykle, podobnie jak gwiazdozbiór Centaura, jako istotę będącą połączeniem człowieka i konia, z łukiem i strzałą. Już w starożytności spierano się, kogo przedstawia: Chirona, najmądrzejszego z centaurów, czy Krotosa, syna Eufeme, mamki dziewięciu muz. Za ojca Krotosa uchodzi Pan, bóg pasterzy. Krotos nie był jednak centaurem: stał na dwóch nogach jak człowiek i miał ogon satyra. Krotos był podobno zapalonym myśliwym i wynalazcą sztuki łucznictwa. Mieszkał razem z muzami na górze Helikon. Muzy uwielbiały śpiewać, a Krotos siedział przy nich i z zachwytem bił brawo. Według podania muzy poprosiły Zeusa, aby umieścił Krotosa na niebie, by nocą mógł pokazywać im sztukę łucznictwa. Tam widać Krotosa, przedstawionego z łukiem i strzałą, jak celuje w gwiazdozbiór Skorpiona. Wygląda to tak, jakby chciał go zabić, zanim ten zdąży ukłuć Oriona.
Znaczenie astrologiczne
Osoby urodzone między 23 listopada a 21 grudnia przyszły na świat w znaku Strzelca. Są optymistami i prawdziwie pogodnymi duszami. Kochają życie i ludzi, a nienawidzą niesprawiedliwości. W towarzystwie często uchodzą za strażników moralności. Pozory mogą jednak mylić. Swoją ciemną stronę pokazują bowiem dopiero w ukryciu.
