Gwiazdozbiór: Cefeusz

Gwiazdozbiór: Cefeusz

Cefeusz jest gwiazdozbiorem półkuli północnej. Gwiazdozbiór ten jest okołobiegunowy względem bieguna północnego. Oznacza to, że jego gwiazdy znajdują się tak blisko bieguna niebieskiego, że oglądane z Berlina nigdy nie zachodzą. Gwiazdozbiór znajduje się tam zatem przez cały rok nad horyzontem.

Jego najjaśniejsze gwiazdy układają się w kształt domu ze spiczastym dachem. Najjaśniejszą z nich jest α Cephei, nosząca arabską nazwę Alderamin (prawa ręka). Gwiazdozbiór przedstawia króla Cefeusza. Na dzisiejszych wyobrażeniach Alderamin nie oznacza już jednak jego prawej ręki, lecz prawy bark. Gwiazda δ Cephei dała nazwę cefeidom. Te pulsujące gwiazdy tym wolniej jaśnieją i przygasają, im więcej światła wysyłają (δ Cephei: 5,4 dnia). Za ich pomocą mierzy się odległości aż do innych galaktyk.

Mitologia

Według mitologii greckiej król Cefeusz władał Etiopią. Był potomkiem nimfy Io, jednej z ukochanych Zeusa. Żoną Cefeusza była próżna Kasjopea, która wszędzie chełpiła się, że jest piękniejsza nawet od nereid, pięćdziesięciu córek boga morza Nereusa. Bóg morza Posejdon, którego żoną była jedna z nereid, zesłał wówczas do wybrzeży królestwa Cefeusza morskiego potwora Ketosa. Szukając pomocy, Cefeusz zwrócił się do wyroczni Amona. Wyrocznia poleciła mu przykuć jego córkę Andromedę do skały i złożyć ją w ofierze potworowi. Tylko w ten sposób można było powstrzymać pustoszenie jego wybrzeża. W rozpaczy Cefeusz posłuchał rady wyroczni. Andromedę w ostatniej chwili ocalił jednak bohater Perseusz. Zażądał on następnie ręki Andromedy. Choć Andromeda była już przyrzeczona swojemu stryjowi Fineusowi, Cefeusz wyraził zgodę. W końcu podczas uczty weselnej doszło do walki między Perseuszem a Fineusem. W jej trakcie Perseusz wyciągnął w stronę Fineusa głowę Meduzy. Ten na miejscu zamienił się w kamień.

Cefeusz, Kasjopea, Andromeda, Perseusz i potwór Ketos (Wieloryb) zostali później umieszczeni na niebie jako gwiazdozbiory.