Gwiazdozbiór: Pompa

Pompa (Antlia)
Pompa · Najjaśniejsza gwiazda: α AntliaePokaż gwiazdozbiór w rejestrze gwiazd

Metryczka

Nazwa łacińska
Antlia (Ant)
Najjaśniejsza gwiazda
α Antliae (α Ant)
Jasność względna
4,25 mag
Katalog Hipparcos
HIP 51172
Powierzchnia
239 deg² (miejsce: 62 z 88)
Rektascensja
9h 26m 56s do 11h 05m 55s
Deklinacja
-40° 25' 29'' do -24° 32' 33''
Sąsiednie gwiazdozbiory
Hydra, Kompas, Żagiel, Centaur

Widoczność

Niebo północneBerlin
Niebo południoweSydney
widocznyczęściowo widocznyniewidocznygodz. 22:00 czasu lokalnego, co najmniej w jednym dniu miesiąca

Gwiazdozbiór: Pompa

Pompa jest gwiazdozbiorem półkuli południowej. Jego najjaśniejszą gwiazdą jest α Antliae, której jasność obserwowana wynosi zaledwie 4,25 mag. Gwiazdozbiór ten leży w pobliżu układu gwiazd Okręt Argo, który już w starożytności należał do najbardziej znanych gwiazdozbiorów nieba południowego. Astronomowie XVIII wieku podzielili jednak Okręt Argo na trzy części, ponieważ wydawał im się zbyt duży i zbyt nieprzejrzysty. Tak powstały Kil (Carina), Rufa (Puppis) i Żagiel (Vela) okrętu. Pompa leży na północ od Żagla.

Historia

Francuski teolog Nicolas-Louis de Lacaille, który poświęcił życie astronomii, geodezji i matematyce, wprowadził 14 nowych gwiazdozbiorów półkuli południowej. W 1750 roku wyruszył w czteroletnią podróż na Przylądek Dobrej Nadziei, by m.in. obserwować gwiazdozbiory nieba południowego. Skatalogował przy tym prawie 10 000 gwiazd. Swoim nowym gwiazdozbiorom Nicolas-Louis de Lacaille nadawał przeważnie nazwy urządzeń technicznych. Tak powstały gwiazdozbiory Rzeźbiarz, Piec, Rylec, Pompa, Malarz, Mikroskop, Sieć, Oktant, Zegar, Kompas, Góra Stołowa, Luneta, Węgielnica i Cyrkiel. Ponadto podzielił wielki starożytny gwiazdozbiór Okręt Argo na trzy gwiazdozbiory: Kil, Rufę i Żagiel. Jego katalog gwiazd nieba południowego ukazał się w 1763 roku, rok po jego śmierci, pod tytułem „Coelum Australe Stelliferum”. Wspólną cechą jego 14 nowych gwiazdozbiorów jest to, że składają się ze stosunkowo słabych gwiazd.

Niemiecki inżynier i fizyk Otto von Guericke wynalazł pompę próżniową w 1650 roku. Kilka lat później, w latach 1658/59, irlandzki przyrodnik Robert Boyle i angielski fizyk Robert Hooke udoskonalili to urządzenie. Nicolas-Louis de Lacaille był tak zachwycony wynalazkiem pompy próżniowej, że nazwał od niej jeden z gwiazdozbiorów. Nadał mu nazwę „Antlia Pneumatica”.